ระบบรับสัมผัส (Tactile System)

ทำความรู้จัก กับ ระบบรับสัมผัส (Tactile System) เด็กปรับตัวยาก ไม่ชอบทานอาหาร เกี่ยวข้องกับระบบ การรับความรู้สึกสัมผัสอย่างไร (Touch or tactile)

Sensory receptors อยู่บริเวณผิวหนังทั่วร่างกาย และพัฒนาการ ของระบบประสาทความรู้สึกสัมผัสเกิดก่อนระบบอื่นๆ

– ความรู้สึกสัมผัส มีสำคัญต่อ

(1) การสร้างสัมพันธภาพระหว่าง แม่ – ลูก (Mother-child bond)

(2) ความรู้สึกมั่นคงปลอดภัย และอบอุ่นในเด็กทารก

(3) Tactile comfort

(4) Sucking and eating – การดูด การกิน

นอกจากนี้ ยังสัมพันธ์กับพฤติกรรม การแสดงออกทางอารมณ์ของคน และ พัฒนาการทางด้านอารมณ์

ระบบรับสัมผัส มีการทำงาน 2 แบบร่วมกัน

1. ระบบป้องกันตัว (Protective System) เช่น เมื่อมีคนแปลกหน้ามายืนใกล้เรา เราจะขยับตัวถอยห่างโดยอัตโนมัติ

2. ระบบแยกแยะสัมผัส (Discriminative System)  เป็นกระบวนการเรียนรู้ทำให้เราแยกแยะ ได้ว่า วัตถุ สิ่งที่เราเจอ มีรูปร่างขนาดไหน ผิวสัมผัสเป็นแบบใด  ทำให้เรารู้ว่าสิ่งที่มาสัมผัสอยู่ตรงส่วนไหนของร่างกาย

เด็กที่มีปัญหาการทำงานของระบบรับสัมผัสบกพร่องหรือ ไม่สมบูรณ์จะตอบสนองมากเกินไป มีภาวะหลีกหนีการสัมผัส (Tactile defensivness) โดยแสดงออกเป็นพฤติกรรมเช่น

– เด็กที่มีปัญหาการจัดการอารมณ์ตนเอง

– ปรับตัวยากต่อสถาณการณ์ใหม่ๆ ,สถานที่ใหม่ๆ,บุคคลแปลกหน้า

– ทานอาหารยาก แปรงฟันยาก

– ไม่ชอบให้ผู้อื่นสัมผัสตัวหรือใบหน้า

– เด็กพูดช้า ไม่ค่อยเคลื่อนไหวปาก

– เด็กที่มีปัญหาด้านอารมณ์ค่อนข้างมาก เช่น ใจร้อน หงุดหงิดง่าย สมาธิสั้น

– มีปัญหาการเข้าร่วมกิจกรรมกลุ่มที่มีผู้คนเยอะๆ

– หลีกเลี่ยงการทำงานกิจกรรมฝีมือ เช่น ทากาว ปั้นดินน้ำมัน

– หลีกเลี่ยงหรือกลัว การเดินผ่านน้ำ ทราย ด้วยเท้าเปล่า

-ไม่ชอบการสวมแว่น ,สวมหมวก

– หลีกเลี่ยงการใส่กางเกงขาสั้น/เสื้อแขนสั้น

-มักถือของติดในมือตลอดเวลา

กิจกรรมเพื่อส่งเสริมระบบการสัมผัส

• ทาโลชั่น/ออยล์/ครีม ตามแขน ขา ใบหน้า หลัง

• ใช้น้ำจุ่มสีน้ำเขียนตัวอักษร/วาดรูปบนกระดานทราย

• ใช้สบู่อาบน้ำ/ฟองน้ำขัดตัว/ผ้าขนหนูที่มี ผิวสัมผัสต่างกันสลับกันบ่อยๆ เพื่อให้เด็กได้สัมผัสหลากหลาย

• เล่นทราย น้ำ โดยเล่นให้เด็กได้ใช้มือ เท้า ส่วนของร่างกายได้สัมผัสเยอะที่สุด

•ใช้ แปรง wilbarger sensory brush นวดตัว ซึ่งเป็นเทคนิคเฉพาะลดการรับความรู้สึกสัมผัสที่ไวได้ดี ถ้าทำถูกวิธี

https://www.facebook.com/rainykidsclinic